Ang Diyos ang lampas-personal na meron (Isang maka-Filipinong pagninilay sa liwanag ng pilosopiya ni Reb. P. Roque A.J. Ferriols, SJ) - Aranilla, Maxell Lowell C. (Animo Repository, 1997)
Sa patuloy kong paglalakbay sa masalimuot at madaluyong na dagat ng Pilosopiya namulat ako sa katotohanan na bagamat di pa naman gasinong kalayuan ang aking nalalakbay ay marami na rin akong mga katanungang nakahagilap ng kasagutan. Namulat na rin ako na marami na rin pala akong nakasalubong at nakatagpong mga pilosoper mula sa iba't-ibang panahon at lunan. Nagkaroon din ako ng pagmumulat na sa dinami-dami ng aking hinanap na katotohanan, pinaka-interesante ang katotohanan hinggil sa Pinaka-Totoo, na bagamat mahirap mahiwatigan ay nagpapahayag rin naman.Naging totoo sa aking pamamangka ang sinasabi ng mga pantas na hindi raw maiiwasan sa pagtatanong ng tao hinggil sa kanyang sariling karanasan sa daigdig ng sangkameronan ang magtanong siya hinggil sa pinaka-Meron, ang Diyos.Ang tesis na ito ay isang pagtatangkang pag-ugnay-ugnayin ang mga dunong na aking nakamtan mula sa iba't ibang pilosoper tungkol sa Diyos. Ito ay naganap sa liwanag ng pilosopiya ng isang Filipinong tunay na maituturing na dakila sa pamimilosopiya, si Reb. P. Roque A.J. Ferriols, SJ.Nasumpungan kong mabisa at tunay na maka-Filipino and pilosopiya ni Ferriols. Tunay akong nabighani sa pamamaraan ni Ferriols kung kaya't litaw na litaw sa tesis na ito ang impluwensiya, sa pamamaraan higit sa lahat, ni Ferriols.Sa pasimula pa lamang ng tesis ay matingkad na ang paninindigan na ang Diyos ay meron at sumasameron. Ang hinagilap ay kung sa anong pamamaraan maaaring masumpungan ang pagpapahiwatig ng Diyos o sabihin na nating sa pamamagitan ba ng pagninilay makahahantong ang tao sa pagkamulat sa kung bilang ano at sino ang Diyos.Tutok ang tesis sa pamamaraang pagninilay. Bagamat pangunahing tauhan si Ferriols, may pagbanggit rin sa mga pilosoper na sa anumang paraan ay nakaimpluwensya sa akin. May espesyal na pagbanggit sa mga pilosopiya nina Sto. Tomas de Aquino, Martin Buber, Marcel Gabriel, Rudolf Otto at Norris Clarke na pawang nagbigay liwanag din sa pamimilosopiya ni Ferriols. Dagdag pa rito ay ang ibang mga itinuturing na Filipinong pilosoper tulad nina Leonardo Mercado, Emerita Quito, Vitalino Gorospe, Florentino Timbreza at Rainier Ibana, pawang mga guro sa Pilosopiya sa mga pangunahing pamantasan sa Pilipinas.Ang tesis ay hindi kulong sa anumang paraan ng kaisipan kung kaya't animoy pinaghalo-halong metapisikal, klasikal, penomenohikal at eksistensyal. Ito ay bunga na rin ng aking may-akda. Subalit ang tesis na ito ay naglalayon din namang linangin ang nagdadalagang Pilosopiyang Filipino kung kaya't ito'y nasusulat sa sariling wika. Ano pa't ang pagninilay din naman ay litaw ang pagiging isang tunay na Filipino ng sumulat sa isip, diwa, puso at pamamaraan.Sa unang bahagi ay sinulyapan ang taong higit na nakaimpluwensiya sa may-akda, si Ferriols. Ito ay batay na rin sa paninindigan na upang higit na maunawaan ang pilosopiya kinakailangang sulyapan ang pilosoper. Sa unang bahagi ay sinulyapan din ang panimula ng pilosopiya ni Ferriols, ang kanyang Pilosopiya ng Meron. Malaki ang naitulong sa bahaging ito ng mga pilosoper sa Sinauna at Midyebal na mga panahon. Ang pagsulyap na ito sa meron ay pahapyaw na rin na pagsulyap sa Diyos.